Microplastics zijn een van de bepaalde milieuhistorissen van het decennium geworden. Ze zijn gevonden in de diepste oceaantrenzen, in arctisch zee-ijs, in het bloed van zeeschildpadden, in drinkwater — en in menselijk bloed, longen en placenta's.

Een van de belangrijkste bronnen van microplastische vervuiling is er een die de meeste mensen niet hebben overwogen: het wassen van synthetische kleding. En de categorie die het meest verantwoordelijk is? Trainingskleding.

Wat zijn microplastics?

Microplastics zijn kunststofdeeltjes kleiner dan 5 mm — vaak veel kleiner, tot op nanoschaal. Ze komen uit meerdere bronnen: de afbraak van grotere kunststofartikelen, kunststofkorrels die in de productie worden gebruikt, en — cruciaal — het verliezen van synthetische textielvezels tijdens het wassen en dragen.

Uit textiel afkomstige microplastics (soms microvezels genoemd) worden uitgestoten door synthetische stoffen: polyester, nylon, acryl, elastaan, en hun mengsels. Dit zijn de kernmaterialen in het overgrote deel van trainingskleding dat wereldwijd wordt verkocht.

Hoeveel geven kleren eigenlijk af?

De cijfers zijn opvallend. Onderzoek waarnaar verwezen wordt door het Franse Agentschap voor Ecologische Transitie (ADEME) vond dat een enkele wasbeurt van synthetische kleding honderdduizenden microplastische vezels kan vrijgeven. Een studie uit 2017 gepubliceerd in Environmental Science & Technology vond dat een standaardwasmachinelading synthetische kleding gemiddeld 700.000 microvezels per was vrijgaf.

Over miljoenen huishoudens die synthetische kleding meerdere keren per week wassen, telt dit op tot een enorme hoeveelheid kunststofdeeltjes die het afvalwatersysteem binnenkomen — en vervolgens het milieu.

Waar eindigen ze?

De meeste afwaterbedrijven filteren een aanzienlijk deel van microplastics uit waswater — onderzoeken suggereren vangstpercentages tussen 70% en 99% afhankelijk van de technologie. Maar zelfs bij 99% vangst betekent de hoeveelheid afgestoten vezels dat aanzienlijke hoeveelheden erdoorheen gaan. Degenen die wel in waterlopers terechtkomen, verzamelen zich in rivierbezinksel, kustgebieden en marien ecosystemen.

Mariene organismen nemen microplastics op. Deze deeltjes verzamelen zich vervolgens in de voedselketen. Microplastics zijn nu aangetoond in vis bedoeld voor menselijke consumptie, in schelpdieren, in zeezout en in leidingwater in veel landen.

De gezondheidsimplicaties van microplastische opname en inademing door mensen worden nog steeds onderzocht, maar de verzameling van kunststofdeeltjes in menselijk weefsel — inclusief bloed, longweefsel en placenta's — suggereert dat het probleem niet theoretisch is.

Waarom trainingskleding een onevenredig veel bron is

Alle synthetische kledingstukken geven microplastics af, maar trainingskleding is een bijzonder belangrijke bron om verschillende redenen:

• Wasfrequentie: De meeste mensen wassen synthetische trainingskleding na elk gebruik, dus het ondergaat veel meer wasbeurten per jaar dan bijvoorbeeld een winterjas.
• Stofstructuur: Performance-trainingskleding gebruikt vaak fijnere, losser gebreide stoffen die speciaal zijn ontworpen voor elasticiteit en vochtafvoer — deze geven meer vezels af dan dicht geweven materialen.
• Mechanische actie: De draaiende actie van de washinchine breekt vezels. De elastische stoffen van trainingskleding ondergaan aanzienlijke mechanische stress zowel bij gebruik als bij wassen.

Wat kun je doen?

1. Kies natuurlijke vezelalternatieven

Natuurlijke vezels — katoen, linnen, wol, en lyocell — geven geen microplastics af. Ze geven natuurlijke vezels af, die afbreken in plaats van in het milieu te blijven. De eenvoudigste manier om je bijdrage aan microplastische vervuiling te verminderen is het percentage synthetische vezels in je garderobe te verminderen — vooral in items die regelmatig worden gewassen, zoals trainingskleding.

2. Was minder vaak

Minder wassen betekent minder microplastics afgestoten. Trainingskleding gemaakt van natuurlijk geurvaste materialen — vooral lyocell met plantaardig geurtechnologie — kan meestal meerdere keren tussen wasbeurten worden gedragen zonder geur, wat direct de wasfrequentie en microplastische productie vermindert.

3. Was op lagere temperaturen en kortere cycli

Onderzoek heeft aangetoond dat hogere temperaturen en langere wascycli meer vezels doen afstoten. Wassen op 30°C op een kortere, zachte cyclus vermindert zowel energieverbruik als microplastische afgifte vergeleken met hete, lange wassen.

4. Gebruik een microvezeltfilter of tas

Producten zoals de Guppyfriend waszak en achteraf geïnstalleerde wasmachinefilters kunnen een deel van de microvezels afgestoten tijdens het wassen opvangen voordat ze in het watersysteem terechtkomen. Dit zijn geen volledige oplossingen, maar ze verminderen het probleem.

5. Droog waar mogelijk in de lucht

Drogers geven microplastics in de lucht af — en deze kunnen worden vrijgeven door droogventielen. Luchtdrogen elimineert dit volledig, terwijl ook kleding en energie behouden blijft.

Het grotere plaatje

Het microplastiekprobleem uit textiel zal niet alleen door individuele consumentenkeuzes worden opgelost — het vereist veranderingen in industriële materialen, wasmachinefilteringsnormen (verschillende landen bewegen zich naar verplichte microplastiekfilters in nieuwe machines), en watertechnologie.

Maar individuele keuzes hebben cumulatief effect. De verschuiving van synthetische naar natuurlijke vezeltrainingskleding — gedreven door consumentenvraag naar betere materialen — creëert het marktakkoord dat industriële veranderingen aanstuurt. Elk merk dat een trainingskleding rond lyocell in plaats van polyester bouwt, toont aan dat dit commercieel haalbaar is. Dat telt op schaal.

APRÍ's aanpak

APRÍ's collectie is gebouwd op TENCEL™ lyocell — een natuurlijke vezel die geen microplastics afgeeft. In combinatie met plantaardige geurtechnologie die de tijd tussen wassen verlengt, geven APRÍ kledingstukken een fractie van de microplastische output van conventionele synthetische trainingskleding gedurende hun levensduur.

Dit wordt niet als oplossing voor wereldwijd microplastische vervuiling gepresenteerd. Het is een aanzienlijke verlaging van één productcategorie, gemaakt door een merk dat begon met een duidelijk principe: er is een betere manier om trainingskleding te maken dan het industriële standaard van aardoliegebaseerde synthesen.